Werken met trauma als ervaringsdeskundige

Ervaringsdeskundige als Wounded Healer

Onlangs wees me iemand op het concept van de 'Wounded Healer'. 

Dit concept komt van Carl Gustav Jung, geïnspireerd op de Griekse mythe van de centaur Chiron. Al zolang ik mij herinner, ben ik geïntrigeerd door de Griekse mythologie. Ik vind het dan ook een boeiende metafoor.

Kort omschreven, is een 'Wounded Healer' iemand die zijn eigen pijn transformeert naar kracht en van hieruit anderen helpt om hun pijn te helen. Modern gesproken, is dat een ervaringsdeskundige. 

Het heeft me maandenlang bezig gehouden: ervaringsdeskundigheid. Is het nuttig? Is het zinvol? Kan ik het aan?

Wounded healer waterlily Social Balance

In het klassieke therapielandschap wordt ervaringsdeskundigheid soms meewarig bekeken. Ergens begrijp ik dat. De kans bestaat immers dat een ervaringsdeskundige zijn eigen onverwerkte of onbewuste pijn gaat projecteren op de persoon met een hulpvraag. Dit gezegd zijnde, ben ik er intussen 100% van overtuigd dat het inzetten van ervaringsdeskundigen absoluut noodzakelijk is wanneer het gaat om hulp verlenen bij verwerking en heling van ontwikkelingstrauma (trauma ontstaan in de kinderjaren).

Een traditionele, afstandelijke aanpak is al te vaak té koud, té afstandelijk, té weinig empathisch. Klassiek geschoolde hulpverleners worden overigens meestal opgeleid om therapie te verlenen vanuit een afstandelijke, neutrale houding. 

Geef mij dan maar de visie van de Hongaars-Canadese arts Gabor Maté. Hij pleit al jaren voor het behandelen van trauma vanuit verbinding, vanuit compassie, vanuit kwetsbaarheid. 

Balans in het werken als ervaringsdeskundige

Er bestaan ook valkuilen voor het werken als ervaringsdeskundige vanuit verbinding: het kan té dichtbij komen, het kan teveel energie kosten. Dat is precies de reden waarom ik besloten heb om naast mijn werk als ervaringsdeskundige ook actief te blijven als online marketeer en als coach voor ondernemers. En in mijn vrije tijd als instructor indoor cycling. Om erover te waken dat het gebalanceerd blijft, dat ik voldoende recuperatietijd heb. 

Die balans werkt. 

Bovendien maak ik er een punt van om trajecten niet té lang te laten lopen. Ik geloof namelijk heel hard in het zelfhelend vermogen van ieder van ons. Ik help een stukje op weg, kan inzichten geven, psycho-educatie aanreiken, maar het échte helingswerk kan je zelf ♥ 

Ik omschrijf het als 3 stappen:
1) bewustwording van trauma: je erkent en herkent dat je getroffen bent door trauma
2) verwerken van trauma: je gaat deze bewustwording een plaats geven
3) helen en integreren van trauma: je transformeert de pijn naar iets positief

In het Engels kan je dit benoemen als 'from victim (1) to survivor (2) to thrive (3)'.

Het kost tijd, durf, moed en energie om in fase 3 te geraken. Maar het kan ♥

Let's heal together ♥

Ik zie hierin ook een duidelijke rol voor het collectief: als we trauma durven te benoemen, als we het durven onder ogen zien, als we het durven aangaan, versnelt het collectieve helingsproces. Daar gaan we voor. Samen.